LAB

leefbaarheidsplannen; een permanente beweging in de samenleving?

Er is met de ontwikkeling van dorpsontwikkelingsplannen hard gewerkt aan de leefbaarheid van kleine kernen. Bewoners zijn zelfbewuster geworden en projecten worden steeds vaker door bewoners en ondernemers opgepakt. Maar hoe zorgen we ervoor dat de leefbaarheid niet bij projecten blijft, maar een doorgaande betrokkenheid geeft en ook minder zichtbare ontwikkelingen worden aangepakt? Hoe betrek je mensen bij de vergrijzing, als het vandaag niet urgent aanvoelt? Leefbaarheid van dorpen en wijken is gebaat bij een permanente bewustwording. Maar hoe leidt bewustwording tot actie en beweging? Wij hebben dit onderzocht in het project ‘beeldend perspectief voor een leefbare Peel’ en enkele ‘dorpsplannen nieuwe stijl’.

Vanaf 2000 staat de leefbaarheid van kleine kernen volop in de belangstelling. In veel dorpen is met veel enthousiasme gewerkt aan het opstellen van een dorpsvisie of dorpsontwikkelingsplan. In de provincie Noord-Brabant, waar de provincie het opstellen hiervan stimuleerde en financieel ondersteunde, hadden in 2014 maar liefst 72 dorpen een recent eigen dorpsontwikkelingsplan opgesteld. Het heeft de betrokkenheid van bewoners bij hun eigen dorp zeker veel goed gedaan.

Maar er is nog steeds werk aan de winkel. Leefbaarheid vraagt om onderhoud. Er zijn veel vraagstukken, die langzaam maar zeker op een dorp afkomen en waar je in de loop van de tijd en soms stapje voor stapje op in moet spelen. Neem bijvoorbeeld de vergrijzing, de veranderende economie, de zorgvraag of veranderende inzichten in duurzaamheid.

Veel vragen waar dorpen mee zitten liggen duidelijk in het verlengde van de leefbaarheidsvraagstukken tien jaar geleden, maar zijn toch ook wezenlijk anders. Waar de dorpsontwikkelingsplannen vaak gericht waren op draagvlak, een plan waar je het samen over eens bent, zijn de huidige vragen uit de dorpen gericht op ‘beweging’. Het activeren van bewoners en samen aan de slag gaan.

We zijn ervan overtuigd dat mensen echter niet zomaar aan de slag gaan (met deze wezenlijke vragen). Om beweging te krijgen is bewustwording nodig. Hoewel de meeste mensen zich best bewust zijn van b.v. de vergrijzing of andere maatschappelijke ontwikkelingen, ontstaat beweging pas bij bewustwording door verschillende lagen heen. Iemand moet zich bewust zijn van ‘wat er speelt’, ‘wat de effecten daarvan zijn voor zichzelf en zijn omgeving’ en wat het ‘perspectief’ is (wat kan ik zelf doen?). Pas als deze drie lagen herkenbaar en urgent zijn, kan beweging ontstaan.

Verwante artikelen

Deel

Plaats een reactie

${xf.ViewCommentTextBox("Email",200,true,"email")}
${xf.ViewCommentTextBox("WebSite",200,false,"url")}

Categoriën

Trefwoorden